"Айлын том хүү" тууж 1985
"Арван наймтай байхад" тууж 1987
"Чингис хааны нууц түүх" 2004

1957 онд Хөвсгөл аймгийн Мөрөн хотод төрсөн. 1983 онд Политехникийн дээд сургуулийг эдийн засагч мэрэгжилээр төгссөн. 1980 - аад оноос уран бүтээлээ эхэлсэн. 1999 онд "Хаан түүх" жүжгээрээ МЗЭ -ийн шагнал2001 онд "Эрчүүдийг хүснэ" жүжгээрээ Алтан өд, 2004онд "Дурлал үлгэр шиг бас үхэл шиг" жүжгээрээ Нацагдоржийн нэрэмжит шагнал авсан.

1957 оны 2-р сарын 10-нд Сүхбаатар аймгийн Наран сумын Дарьганга нутагт мэндэлсэн. Монгол Улсын Төрийн шагналт, нэрт яруу найрагч юм. 1984 онд М.Горькийн нэрэмжит Москвагийн утга зохиолын дээд сургуулийг төгссөн. 1996 онд Монголын Уламжлалын Нэгдсэн Намаас УИХ-ын гишүүн болж эх орон, газар шорооныхоо төлөө цогтой тэмцэж байв. 1999 оны 10-р сарын 16-нд нас баржээ.

"Гоо марал" 1997 он

1966 онд Төв аймгийн Мөнгөн морьт суманд төрсөн. Яруу найрагч, уран зураач. 1990е ээд оноос яруу найраг бичиж анхны номоо хэвлүүлсэн. Мөн тэр онднн Данзанравжаагийн нэрэмжит шагнал авсан

1991 онд "Бүгээн анир",
1993 онд "Гүмүда",
1999 онд "Салхин зүгээс цэцгийн цагаан цоморлиг дэлгэрэнэ",
2000 онд "Тарнийн цагаан цэцэгт буюу Отгонтэнгэр",
2001 онд "Дорно аялгуу",
2002 онд "Амар амгалангийн яруу найраг",
2006 онд "Сарны шүлгүүд" зэрэг яруу найргийн номуудаа хэвлүүлжээ.

1962 онд Улаанбаатар хотод төрсөн. 1995 онд Бэрс дээд сургууль төгссөн. Сэтгүүлч. 1990 оноос хойш уран бүтээлийн гараагаа эхэлсэн. 1996 онд "Бүгээн анир" номоороо Гомбын Сэр-Одын нэрэмжит "Од" шагнал, 1999 онд "Салхин зүгээс цэцгийн цагаан цоморлиг дэлгэрнэ" номоороо Монголын Зохиолчдын Эвлэлийн шагнал, 2001 онд "Хүрэл чоно" шүлгээр яруу найргийн "Болор цом" наадмын тэргүүн байрын шагналыг тус тус хүртсэн юм.

"Балчир шүлгүүд” (1995),
"Ганцаар цайвар навч" (1995),
"Цаг хугацаа амсхийх зуур" (1998),
"Эр сэтгэл" (2001) ,
"Философийн шүлгүүд" (2001) номууд,
"Цасны роман" тууж, "Хэвтрийн хүн" (2002),
"Илбэ зэрэглээ" (2003)
"Арван зүүдний өр" романууд 2005
2*2= буюу Суут жаран сэтгэгч 2000,2002,2004
"Цэцэн мэргэний толь 2000,2005
"Элэгдсэн байшин буюу дэлхийн шилдэг хүүрнэл зохиолын чуулган 2000
"Орчин цагийн сэтгэгчид" 2000
"Дэлхийн утга зохиолын 85 сод туурвил" 2005
"Зэн буддизм амьдралаас ангижрахуй" 2003
"Дао- Амьдралыг танихуй" 2002
Мишель дэ Млнтень "Сонгомол эсээнүүд" 2004
"Утга зохиолын тухай яриа" 2004
"Монголын сонгомол яруу найраг" 2005
"Монголын сонгомол өгүүллэг" 2006

Гүн овогт Г.Аюурзана нь 1970 онд Баянхонгор хотод төрсөн. 1998 – 1994 онд ОХУ-ын Москва хотноо М.Горькийн нэрэмжит Утга зохиолын дээд сургуульд суралцаж дүүргэсэн. МЗЭ-ийн шагналт. 2002 оны шилдэг зохиолын "Алтан өд" цомын эзэн

"Биднийхүсэл" 1954
"Цэнхэр мандалын тэнгэр дор" 1954
"Мөнгөн хазаарын чимээ" 1961
"Хар Ус нуурын шагшуурга" 1965
"Хээр хоносон сар" 1966
"Тэхийн зогсоол" 1970
"Намрын мөнгөн өглөө" 1977
"Ээлтэй сэлэм" 1978
"Дэлхий" 1979
"Бүсгүй хүнийг хайрлах сэтгэл" 1980
"Дорнын эгшиглэн" 1991
"Зохиолын түүвэр" 1-р боть 1986, 2-р боть 1990, 3-р боть 1996

Их яруу найрагч Завхан аймгийн Алдархаан суманд 1929 онд тєрсєн. 1949 онд санхvvгийн техникум, 1959 онд Горькийн нэрэмжит утга зохиолын дээд сургууль тєгсчээ. «Би хаана тєрєє вэ», «Мєнгєн хазаарын чимээ», «Тэхийн зогсоол», «Хар-Yс нуурын шагшуурга», «Хээр хоносон сар» зэрэг бvтээл туурвижээ. 1964 онд Монгол Улсын тєрийн шагнал, 1979 онд соёлын гавъяат зvтгэлтэн цол хvртжээ.

"Залуу нас" 1961
"Алтай" 1964
"Хүн" роман 1964
"Сүмтэй будрын чулуу" 1990
"Уяхан замбуу тивийн наран" 1990
"Хаана байна тэр диваажин" 1991
"Би эхнэр авахгүй" 1991
"Хоноцын хүүхэд" 1991
"Гал морин цаг" 1991
"Монгол хүүхэн" 1991
"Улаан дэвтэр" 1993
"Дорнын далай сувд" 1994
"Буриад" 1995
"Хорвоод үлдээх дуун" 1996

1936 оны 2 дугаар сарын 10-ны өдөр Хэнтий аймгийн Дархан сумын Бор ухаа гэдэг газар төржээ. Энэ үед эцэг Ренчин 31 настай, эх Рэгзэн 26 настай байжээ.
Эцэг нь 1943 онд Чойномыг 7-н настай байхад сүрьеэ өвчнөөр нас барсан гэдэг. Зарим материалаар бол хилс хэргээр хэлмэгдсэн гэдэг ч мэдээ бий..
Чойном Хэнтий аймгийн Ерөнхий Боловсролын дунд Сургуулийн 6 дугаар ангид суралцаж байхдаа өөрөө ч сүрьеэ өвчинтэй байсан учир сургуулиас чөлөөлөгджээ. Үүнээс хойш дахиад сургуулийн мөрийг хөөж үзээгүй өнгөрчээ. 1953 онд Хэнтий аймгийн МАХН-ын хороо, “Ардын Депутат”-уудын хурлын гүйцэтгэх хорооны “Урагшаа” сонины газарт машины бичээчээр орж хөдөлмөрийн мөр хөөж эхэлжээ.
3-н жилийн дараа буюу 1956 онд нийслэл Улаанбаатар хотноо нүүж ирээд “Монголын урчуудын эвлэлийн хороо”, Улсын төв музей, “Шинжлэх ухаан амьдрал” сэтгүүлийн хэвлэх газар зэрэг байгууллагуудад сийлбэрч, барималч, зураачийн ажлыг хийж байжээ. Энэ хооронд 1961 онд “Залуу нас” гэдэг найраглал, 1964 онд “Хүн” шүлэглэсэн роман бичээд тусгай ном болгон хэвлүүлж байжээ. Энэ хоёр зохиол Шинжлэх Ухааны Академийн Хэл зохиолын хүрээлэнгээс 1968 онд хэвлүүлсэн “Монголын орчин үеийн уран зохиолын товч түүх”-т өндөр үнэлэгдэж байв. “Хүн” гэдэг шүлэглэсэн роман 1990 оны 6 дугаар сард дахин хэвлэгдэж Өвөрмонголд “Өнөр цэцэг” сэтгүүлийн 1991 оны 1 дүгээр сарын дугаараас эхэлж нийтлэгдэж байсан юм.
Р.Чойном 1967 онд сүрьеэ нь дахин муудаж өвчний группт орсноос хойш албан ёсоор улсын байгууллагад ажиллаагүй байжээ.
Р. ЧОЙНОМЫГ БАРИВЧИЛСАН НЬ..

Чойном 1969 онд Бүгд Найрамдах Монгол Ард Улсын засаг төрийг бусниулан доройтуулах буюу сулруулах зорилгоор төрийн эсрэг чиглэсэн шүлгүүдийг зориуд бичиж харалсан гэдэг нэрийдлээр баривчлагдан шийтгэгдэж, Дорноговь аймгийн Хажуу-Улаан дахь засан хүмүүжүүлэх хөдөлмөрийн колонид 4-н жил хорих ял эдэлжээ.
Р. Чойномыг баривчлах болсон шууд шалтгаан бол түүний найз агсан Бямбын Очирхуяг гэгчийн өөрийнхөө дэвтэрт хуулж авсан улс төрийн эсрэг шүлгүүд юм. 1990 оны 6 дугаар сарын 8-ны өдрийн “Утга зохиол урлаг” сонинд нийтлэгдсэн сэтгүүлч Г. Жамъянгийн Б. Очирхуягтай хийсэн хийсэн ярилцлагад Б. Очирхуяг ярихдаа “1967 онд миний нөхөр /Р.Чойном/ Хэнтийд яваад овоо бүтээлтэй хүрч ирсэн. Хөх дэвтэр дүүрэн шүлэг нь манайд л хэвтэнэ. Би шүлгүүдийг нь уншсаар байгаад цээжилчихсэн. Хаана итгэсэн хүндээ, халамцуухан бол хэнд ч хамаагүй, өөрийнхөө муусайн шүлгийг, Чойномынхоо шүлэгнээс ч уншаад өгчихдөг байж билээ.. Чойномынхоо шүлгийг хэд хэдэн хүнд уншсан юм. Зарим нь сэмхэн дуу хураагуурт бичиж байсан. Ингээд биднийг далдуур хянаад л байж. Тэгсэн чинь нэг мэдэхнээ Баянхонгор аймгийн аюулаас хамгаалах хэлтэст хүрчихсэн байсэн” гэжээ.
Ингээд 1969 оны өвөл “Нийгмийг Аюулаас Хамгаалах Яам”-ны Баянхонгор аймаг дахь хэлтэст баригдсэн Б. Очирхуяг Улаанбаатар хот дахь НАХЯ-ны төвд шилжиж мөрдөнд хэдэн сарын турш хоригджээ. Дэвтэрт нь хуулж авсан шүлгүүдийн тухай түүнээс асуухад “Өөрөө бичсэн”, “гудамжнаас олсон” гэж зүтгээд байсан гэнэ.
Эцэст нь мөрдөн байцаагчийн ширүүн байцаалтанд шүлгийн эзэн нь Чойном мөн болохыг яахын аргагүй хүлээн мэдүүлжээ. Ингээд л 1969 оны зун Чойном өөрөө баривчлагджээ. 1969 онд баривчлагдаж 1973 онд суллагдаад, 1979 оны 4 дүгээр сарын 24-нд 43 настай байхдаа сүрьеэ өвчнөөр зуурдаар нас баржээ.
Өөрийн хүндэлж, биширч явдаг Р. Чойномын намтарыг та бүхнийг ч бас мэдээсэй гэж орууллаа. Хайлтын системүүдээс түүний намтарыг хайсан ч олдохгүй байна лээ. Дээрээс л энэ талаар оруулъя гэж бодсоор явсан.. Нэг юм Ренчиний Чойном гэгч эрхэм хүний намтарыг олсон даруйдаа та бүхэндээ блогоороо дамжуулан нийтлэн хүргэж байгаадаа баяртай байна.

"Хуримын дараах өглөө" 1980
"Сайн нэртэй жаал" 1980
"Аавын нэр"
"Тэнгэрийн хр хүү"
"Танихгүй жаал"
"Модерн шүлгийн хоржигнуур" роман 2006

1949 онд Завхан аймгийн улиастай хотод төрсөн. 1974 онд УБДС, 1989 онд утга зохиоын дээд сургуулийн дээд курс төгссөн. 1970 - аад оноос шог зохиол бичиж, тууж өгүүллэгийн ном хэвлүүлсэн. 1982 онд "Танихгүй жаал" "Хуримын дараах өглөө" номоороо МЗЭ шагнал авсан.

"Сувд эрдэнийн хэлхээ" 1959
"Алаг тууж" хүүхдийн үлгэр 1959
"Есөн хүсэл" 1965
"Бурхадын хөндийнд бурхад нь ирэв" 1960
"Хамгийн ядуу.Хамгийн баян" 1965
"Галн амьсгал" 1970
"Бурхан буудайн хөх салхи"
1989
"Хүний хөрөг, байгалийн зураг" 1981
"Жаран сая долларын алт эрдэнэс" 1981
"Сувд эрдэнийн хэлхээ" 1980
"Дөрвөн туурайн дотог" 1980
Мөн
"Гадаадынхан монголын тухай" хоёр дэвтэр
"Зөвлөлтийн шилдэг яруу найраг" хоёр дэвтэр
Э.Хэмэнгуйн "Зэр зэвсэг минь баяртай" роман,
Р.Гамзатовын "Миний Дагестан"
М.Горькийн өгүүллэгүүд
Э.Межалайтисын "Хүн" зэрэг романыг орчуулжээ

"Нутгийн зургаан өнг" 1970
"Саруул талын ногоо" 1975
"Алаглан харагдах уулс" 1980
"Тогоруун цуваа" 1980
"Алганы хээ" 1986
"Миний өв хөрөнгө" 1988
"Бодох цаг" 1990
"Хэнэггүй эрийн дууль" 1996
"Миний муусайн найз нар" 1999
"Сөгдөж айлтгая" 2001
"Зуун уулын цэцэг" 2004
"Шар тэмээний нутаг" 2005
А.П.Чеховын "Хэтэвч"
Акутугавогийн "Хайраас бусад нь юу ч биш"
Ги Де Мопассоны "Сувд эрдэнийн хатагтай"
ОМАР Хаямын найргуудыг орчуулжээ.

1944.2.7 нд Төв аймгийн Бүрэн суманд төрсөн. 1976 онд намын дээд сургууль төгссөн. 1970 оноос уран бүтээлээ эхэлсэн. 1982 онд "Тогоруун цуваа" номоороо МЗЭ-н шагнал авсан. 1996 онд "Нутгийн зургаан өнг" "Он жил" ном, "Тэнэг" "Харамчийнхан" дуулиараа төрийн шагнал 2005 онд СГЗ авсан.

"Одгэрэл" 1957 он
"Та бид уулзана" 1965
"Анхны арван гурав" 1967
"Тууж, өгүүллэгүүд" 1974
"Ханийн үг"
"Их хувь заяа" 1988
"Бурханаа тонилгосон нь" 1991
"Эрдэнэ мину зэ"1991
"Их хувь заяа" 1999

1921.2.21 нд Булган аймгийн Дашинчилэг суманд төрсөн.Үргэлжилсэн үгийн зохиолч, яруу найрагч, жүжгийн зохиолч. 1943 онд Москва хотод Дорно дахины судлалын дээд сургууль, 1960 онд ЗХУКН дээд сургууль төгссөн. 1961- 1974 онд МЗЭеийн хороон даргаар ажиллаж байсан. 1937 оноос уран бүтээлээ эхэлж роман, тууж жүжиг яруу найраг олныг бичсэн. Түүний "Одгэрэл" тууж нь ихэд алдаршсан. 1976 онд "Чангас зогсоо хоёр" "Булган хангайн эрдэнэ" зохиолоороо МЗЭ шагнал, 1978 онд "Их хувь заяа"романаараа төрийн шагнал авчээ.

"Шөнө ургасан цэцэг" 1963
"Цэргүүд дуулж байна" 1966
"Миний дуулах ертөнц" 1967
"Уулын салхи" 1968
"Ялалт" 1969
"Нутгийн цэнхэр уулс" 1971
"Арав дахь хавар" 1972
"Шүүгээн доторх хот" 1975
"Түүхийн жуулчин" 1976
"Дуулганд ургасан цэцэг" 1979
"Дээрээ нартай дэлхий" 1984
"Бадарчин байхгүй болсон үлгэр" 1985
"Сарны доорх хорвоо" 1987
"Ерөн баатарын дууль" 1989
"хэрлэнгийн барьяа" роман 1991
"Амьд явбал нэгийг үзнэ" 1991
"Би тэнгэрийн харъяат" 1998
"Шөнө болдоггүй намар" 1999
"Мартаж болошгүй он жилүүд" 2000
"Долгионт жилүүдийн туужис" 2001
"Богдын даншигийн босоо аврага" 2002
"Дорнын шөнийн нууц буюу хатдын увьдас" 2002
"Хөшөө ярих цагаар" 2003
"Хүний явдал, орчлонгийн дэнс" 2005
"Сэтгэлийн увьдас" 2005

"Гарьд магнай" кино 1983 он
"Тод магнай" кино 1990 он
"Цэц магнай" кино 1995 он

1938.3.15 нд Төв аймгийн Авдарбаян суманд төрсөн. 1963онд МУИС, 1981 онд Москва хотноо Горькийн нэрэмжит дээд сургуулийн дэргэдэх Утга зохиолын дээд курсийгтөгссөн. 1960 оноос эхлэн уран зохиол бичих болсон. 1972 онд "Нутгийн цэнхэр уулс" номоороо МЗЭ ийн шагнал, 1988 онд "Ерөн баатрын дууль" "Багш" найраглалаараа төрийн шагнал, 1999 онд АУЗ цол, 2001 онд Намдагийн нэрэмжит шагнал авсан.

"Хүний тухай дууль" 1963 он
"Монгол монголфе" 1968 он
"Бүргэдийн дууль" найраглал 1969 он
"Гал" шүлгүүд 1969 он
"Хүслийн зарлиг" 1973 он
"Халуун зам" 1976 он
"Үдийн нар өндөр" холбоо тууж 1977 он
"Цэцгийн хувь" 1978 он
"Их тээлийн даваа" 1980 он
"Уран захидлын хариу" 1983 он
"Есөн зуун хоног" 1984 он
"Танил хорвоо" 1985 он
"Хайрын дотог 1987 он
"Бид хэдийн явдал" 1991 он
"Үдийн нар өндөр" 1994он
"Тавилан" 1996 он
"Хүслийн зарлиг" 1999 он
"Шөнийн дүрэм" 2000
"Бид хэдийн явдал" 2004
"Лимбийн эгшиг" 2004
"Миний бурхад" 2004 он